ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္တြင္ ျဖစ္ေပၚတတ္ေသာေရာဂါမ်ား

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ ကာလအတြင္း ျဖစ္ေပၚေသာ က်န္းမာေရးျပႆနာမ်ားအား ကူညီ အေျဖရွာ ေျဖရွင္းရန္ ျဖစ္ပါသည္။ကိုယ္ဝန္ေၾကာင့္ ေသြးအားနည္းျခင္း။ ထိုေသြးအားနည္းျခင္းေၾကာင့္ ႏွလုံးခုန္ျမန္ျခင္း၊ ပိုဆိုးလွ်င္ ႏွလုံးထိခိုက္ေစျခင္း။ကေလးႏွင့္ ေသြးဓာတ္မတည့္ျခင္းေၾကာင့္ ကေလးေသဆုံးျခင္း။ (ေသြးအမ်ိဳးအစားတြင္ ABO ေသြးအုပ္စုသာမက Rhဟုေခၚေသာ အမ်ိဳးအစားတစ္ခု ထပ္မံရွိေၾကာင္း။ Rh သည္ မ်ားေသာ အားျဖင့္ လူမ်ားတြင္ Positive ျဖစ္ၿပီး negative ေသြးအမ်ိဳးအစား လည္း ရွိပါသည္။ အေရးႀကီးသည္မွာ မိခင္သည္ ထို Rh Negative အမ်ိဳးအစားျဖစ္ပါက ဒုတိယ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္သည့္အခါတြင္ အေမ ႏွင့္ ရင္ေသြး ေသြးဓာတ္မတည့္မႈ ျဖစ္ေပၚၿပီး ရင္ေသြးပ်က္က်တတ္ပါသည္။ ထိုကဲ့သို႔ မျဖစ္ေအာင္ ပထမ ကိုယ္ဝန္ကတည္းက ေသြးဓာတ္မတည့္ျခင္းျဖစ္ေအာင္ သားဖြားမီးယပ္ အထူးကု ဆရာဝန္မွ ကုသမႈ ေပးမည္ျဖစ္ပါသည္။ ထိုကဲ့သို႔ ကိုယ္ဝန္ အပ္ျခင္းေနာက္က်ျခင္းမ်ား ျဖစ္ေပၚပါက ေနာက္ကိုယ္ဝန္မ်ားတြင္ ပ်က္က် ရန္ အလားအလာ အလြန္မ်ားသည္ျဖစ္ပါသည္။

မိခင္တြင္ အသည္းေရာင္အသားဝါ B ပိုး၊ C ပိုး၊ HIV ႏွင့္ ကာလသားေရာဂါ ျဖစ္ေပၚေနပါက ကေလးအား ကူးစက္ျခင္းမရွိေစရန္ အတြက္ သားဖြားမီးယပ္ဆရာမ ၏ ကုသမႈ ကာကြယ္မႈအား ႀကိဳတင္ ခံယူသင့္ပါသည္။ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ အတြင္း ဆီးလမ္းေၾကာင္းထဲ ပိုးဝင္ၿပီး ေစာစီးစြာ မသိရွိပါက မိခင္၏ ေက်ာက္ကပ္တြင္ ျပည္တည္ၿပီး ေက်ာက္ကပ္ ပ်က္စီးကာ မိခင္အား ရင္ေသြးပါ အႏၲရာယ္ ျဖစ္ေစႏိုင္ျခင္း။ အခ်ိဳ႕ေသာ ကေလးမ်ားတြင္ ေမြးရာပါ ေရာဂါမ်ားျဖစ္ေပၚေစျခင္း။ (Down Syndrome ဟုေခၚေသာ ဦးေႏွာက္ဖြံ႕ၿဖိဳး မႈ ေနာက္က်ျခင္း၊ ေက်ာ႐ိုးမႀကီး ေကာင္းစြာ မျဖစ္ေပၚျခင္းႏွင့္ အျခားေသာ ေမြးရာပါ ေရာဂါမ်ားျဖစ္ျခင္း) ၊မိခင္တြင္ Thalassaemia ဟုေခၚေသာ ေသြးအားနည္းေရာဂါ ရွိပါက ကေလးတြင္ပါ ထိုေသြးအားနည္း ေရာဂါ မ်ိဳး႐ိုးလိုက္တတ္ျခင္း။

စပ္ေဆးမ်ားေသာက္သုံးၿပီး ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တြင္ မေသာက္သုံးရေသာ ကိုယ္ဝန္ထိခိုက္ေစေသာ ေဆးမ်ားအား ေသာက္သုံးသျဖင့္ ကိုယ္ဝန္ထိခိုက္ျခင္း။ေသြးခ်ိဳ ဆီးခ်ိဳမရွိေသာ က်န္းမာသန္စြမ္းေသာ မိခင္သည္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ အတြင္း ေသြးခ်ိဳဆီးခ်ိဳျဖစ္ၿပီး ကေလးႀကီးထြားမႈႏႈန္း ပုံမွန္ မျဖစ္ျခင္း၊ ကေလးအား ထိခိုက္ေစျခင္း။ကိုယ္ဝန္ဆိပ္တက္ျခင္း ၊ ကိုယ္ဝန္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ေႏွးျခင္း (Intrauterine Fetal Growth Restriction) အား ႀကိဳတင္မသိပါက ကေလး ေပါင္မျပည့္ျခင္း၊ ေမြးသည့္အခါတြင္ ျပာႏွမ္းျခင္း၊ အသက္မရွဴျခင္း စေသာ ဆိုးက်ိဳးမ်ား ျဖစ္ေပၚေစႏိုင္ပါသည္) ။မိခင္တြင္ အစကတည္းက ေရာဂါ အခံတစ္ခုခုရွိျခင္း (ဥပမာ ႏွလုံးေရာဂါ၊ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါ၊ လည္ပင္းႀကီးေရာဂါ )

ကေလးေရႁမႊာနည္းေနျခင္း၊ အခ်င္းေနရာမမွန္ျခင္း ၊ ေမြးရာပါ ကိုယ္အဂၤါ အစိတ္အပိုင္းမ်ား ခ်ိဳ႕တဲ့ျခင္းႏွင့္ အျခားေသာ ေမြးရာပါ ေရာဂါမ်ားျဖစ္ျခင္း။ ကေလးႏွလုံးခုန္ေႏွးျခင္း၊ ပုံစံမမွန္ျခင္း (သားဖြားမီးယပ္အထူးကု ဆရာမ မွ စမ္းသပ္လိုက္ေသာ အခါတြင္ ကေလး ႏွလုံးခုန္ျခင္း သည္ ပုံမွန္ မဟုတ္ပါက ကေလးသည္ တစ္ခုခုျဖစ္ေနေၾကာင္း ေစာလ်င္စြာ သိရွိမည္ျဖစ္ၿပီး ကုသမႈ ခံယူရမည္ျဖစ္ပါသည္။ကိုယ္ဝန္လမေစ့ပဲ ေစာေမြးျခင္း။ကိုယ္ဝန္ လေစ့ေသာ္လည္း မေမြးေသးပဲ ေနာက္က်မွေမြးျခင္း။ ထိုကဲ့သို႔ ေနာက္က်မွ ေမြးပါက ကေလးတြင္ ေအာက္ဆီဂ်င္ေကာင္းစြာမရေတာ့ပဲ ေမြးဖြားသည့္ အခါ အသက္မရွဴျခင္း၊ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္မ်ား ကိုယ္ဝန္ေၾကာင့္ျဖစ္ေပၚေစတတ္ေသာ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း၊ အလြန္အမင္းအန္ျခင္း စေသာ ေရာဂါေဝဒနာမ်ားအား ကုသမႈ မခံယူျခင္းေၾကာင့္ အျခားေသာ ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးမ်ား ျဖစ္ေပၚျခင္း။ (ဥပမာ – လိပ္ေခါင္းျဖစ္ျခင္း)။သားအိမ္အတြင္း အလုံးရွိျခင္း၊ သားဥအိမ္တြင္ အေရအိတ္ျဖစ္ေနျခင္း အား မသိေသာေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္သည့္အခါတြင္ ကေလးႀကီးထြားမႈ အား အေႏွာက္အယွက္ျဖစ္ျခင္း။သားအိမ္အတြင္း သေႏၶတည္ရမည့္အစား သားဥႁပြန္ထဲတြင္ သားေႏၶတည္ၿပီး ကိုယ္ဝန္လအနည္းငယ္အတြင္း သားဥႁပြန္ေပါက္ထြက္ၿပီး မိခင္ေရာ ကေလးပါ အသက္ဆုံးရွဴံးႏိုင္ျခင္း။ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနစဥ္တြင္ ေသြးခဲေစတတ္ေသာ ဓာတ္ပစၥည္းမ်ား အလုပ္လုပ္ေဆာင္မႈ ပိုအားေကာင္းသျဖင့္ ေသြးခဲမႈမ်ားတတ္ပါသည္။ အထိုင္မ်ားေသာ မိခင္မ်ားတြင္ ေျခေထာက္၊ ေျခသလုံးေသြးေၾကာတြင္ ေသြးခဲျဖစ္တတ္ပါသည္။ ထိုေသြးခဲသည္ ျပဳတ္ထြက္ပါက အဆုတ္ေသြးေၾကာတြင္ သြားပိတ္တတ္ၿပီး အသက္အႏၲရာယ္ ျဖစ္တတ္သည္ အထိ ျဖစ္ေပၚတတ္ပါသည္။

အရက္ေသာက္ျခင္း၊ ေဆးလိပ္ေငြ႕ရွဴျခင္း (အိမ္တြင္ ေဆးလိပ္ေသာက္ေသာ အမ်ိဳးသားရွိပါက) သည္ ကေလးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအား ေနာက္က်ေစသည့္အျပင္ ကေလးအား ထိခိုက္ေစတတ္ပါသည္။ကေလးေမြးခါနီးတြင္ ကေလးေနရာအေနအထားမမွန္ျခင္း။ ကေလးသည္ ေခါင္းျဖင့္ ဆင္းရမည္ျဖစ္ၿပီး အခ်ိဳ႕ေသာ ကေလးမ်ားတြင္ တင္ပါးျဖင့္ ဆင္းလာသျဖင့္ ထို ကေလးအေနအထားမမွန္ျခင္းမ်ား ႀကိဳတင္သိရွိမွသာ ေမြးဖြားစဥ္ အခက္အခဲမျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္၍ ရမည္ျဖစ္ပါသည္။ကိုယ္ဝန္ ၂၄ ပတ္မွ ေမြးဖြားခ်ိန္ မတိုင္မီ အထိ ေသြးဆင္းတတ္ျခင္း။ ထိုကဲ့သို႔ ေသြးဆင္းေစေသာ အျဖစ္မ်ားေသာ အေရးႀကီးေသာ အေၾကာင္းအရင္းမွာ အခ်င္းကြာျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ျခင္းေၾကာင့္ တခ်ိဳ႕ေသာ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္တြင္ အျခားေသာ ေရာဂါမ်ားျဖစ္ေပၚျခင္း။ တက္ျခင္း၊ ေခါင္းတျခမ္းကိုက္ျခင္း၊ ရင္ၾကပ္ေရာဂါ ရွိကပိုဆိုးလာျခင္း၊ အဆုတ္ေရာင္ျခင္း၊ ေသြးတိုးျခင္း၊ ေသြးအားနည္းျခင္းေၾကာင့္ ႏွလုံးေရာဂါျဖစ္ျခင္း၊ အျခားေသာ နဂိုျဖစ္ေနေသာ ႏွလုံးေရာဂါမ်ားရွိက ပိုဆိုးလာျခင္း၊ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳ ရွိပါက ေသြးခ်ိဳမထိန္းႏိုင္ပါက ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ႏွင့္ ကေလးအား ထိခိုက္ေစျခင္း၊ လည္ပင္းႀကီးေရာဂါရွိပါက ပိုဆိုးေစျခင္း အစရွိေသာ သည္တို႔ ျဖစ္ပြားတတ္ပါသည္။

အထက္တြင္ေဖာ္ျပထားေသာ ျဖစ္တတ္ေသာ ေရာဂါမ်ားသည္ အျဖစ္မ်ားေသာ ေရာဂါမ်ားျဖစ္ၿပီး ကိုယ္ဝန္အပ္စဥ္တြင္ ေစာလ်င္စြာ သိရွိၿပီး ႀကိဳတင္ကုသမႈ ခံယူမွသာ မိမိရင္ေသြးေလးအား က်န္းမာသန္စြမ္းစြာ ေမြးဖြားႏိုင္မည္ျဖစ္ပါသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္တိုင္း ေစာလ်င္စြာ ကိုယ္ဝန္အပ္ၿပီး ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ကာ က်န္းမာသန္စြမ္းေသာ ရင္ေသြးေလးမ်ား ေမြးဖြားႏိုင္ၾကပါေစေၾကာင္း…………………….

Dr Lynn